«Με λένε Ευρώπη»

Πριν από μέρες βρέθηκα στην παρουσίαση του καινούριου βιβλίου, με τίτλο, «Με λένε Ευρώπη» του φίλου μου Γκαζμέντ Καπλάνι, στην Ελληνοαμερικανική Ένωση. Στην διαδρομή λοιπόν, σκεφτόμουν την γνωριμία μου με τον Γκάζι. Πρέπει να ήταν λίγο μετά την κυκλοφορία του πρώτου του βιβλίου όταν μια φίλη μου, μου είχε φέρει το βιβλίο του, το «Μικρό ημερολόγιο συνόρων» να το διαβάσω. Μου είχε πει μάλιστα ότι της άρεσε τόσο πολύ που έπρεπε οπωσδήποτε να το διαβάσω. Όντως, είχε δίκιο, το βιβλίο ήταν πολύ ωραίο. Μου άρεσε πολύ. Μου είχε κάνει μεγάλη εντύπωση η αναφορά του στην ορολογία «σύνδρομος των συνόρων» (των εσωτερικών και των εξωτερικών συνόρων). Σύνδρομο από τον οποίον έπασχα εν αγνοία μου και εγώ. Έκτοτε έμαθα και για την στήλη του στα «Νέα» και τον διάβαζα συχνά.

Τέλη του 2008 όταν δημιούργησα το blog, μου ήρθε ένα mail και που όταν το διάβασα δεν πίστευα ότι το είχα λάβει… Ο Καπλάνι μου είχε στείλει ένα σύντομο κείμενο λέγοντας μου ότι το blog μου του άρεσε πολύ και ότι έβρισκε κάποια από τις πρώτες μου αναρτήσεις, που είχε διαβάσει, καταπληκτική. Μετά απ’ αυτό πρέπει να είχα ένα ηλίθιο χαμόγελο για αρκετές ημέρες.

Έκτοτε, φιλοξένησε ένα κείμενό μου στην στήλη του στην εφημερίδα και μετά τον «μπλογκοτραμπουκισμό» που δέχτηκα από διάφορους «ανώνυμους κουκουλοφόρους» του διαδικτύου με κάλεσε (μαζί με την Daria Pavlovna) στην ραδιοφωνική του εκπομπή για να μιλήσουμε για το συγκεκριμένο θέμα .

Αυτά σκεφτόμουν όταν έφτασα στην οδό Μασσαλίας, όπου βρισκόταν η αίθουσα που θα γινόταν η παρουσίαση. Αν και ήταν μια δύσκολη βραδιά για όσους κυκλοφορούσαν στην Αθήνα, καθώς έβρεχε και τα ΜΜΜ είχαν 24ωρη απεργία, η αίθουσα ήταν σχεδόν γεμάτη. Για το βιβλίο θα μιλούσαν, ένας από τους αγαπημένους μου δημοσιογράφους, ο Τάσος Τέλλογλου, ο, επίσης δημοσιογράφος, Αχιλλέας Πεκλαρής (ο οποίος συντόνιζε την εκδήλωση) και ο ηθοποιός Δημήτρης Πιατάς.

Το βιβλίο πραγματεύεται, πέρα από την μετανάστευση, την σχέση του ήρωα (ενός Αλβανού μετανάστη στην Ελλάδα) με την Ελληνική γλώσσα και με την Ευρώπη (η οποία ήταν η πρώτη του Ελληνίδα σύντροφος αλλά και με την άλλη Ευρώπη, την κανονική). Το «Με λένε Ευρώπη» εκτός από το παρόν και το παρελθόν, ταξιδεύει και στο μέλλον όπου ο κεντρικός ήρωας βλέπει ιστορίες ρατσισμού (που είχε βιώσει στο πετσί του στην Ελλάδα) να επαναλαμβάνονται, αλλά αυτή την φορά με φόντο μια υπερ- ανεπτυγμένη Αλβανία.

Πρώτος για το βιβλίο μίλησε ο κ. Τέλλογλου, ο οποίος αφού μίλησε για το βιβλίο αλλά και γενικά για το θέμα της μετανάστευσης διάβασε και ένα απόσπασμα που του είχε κάνει εντύπωση. Ενώ, αναφέρθηκε και σε μια γνωστή του από την Αλβανία, την οποία όταν την ρώτησε τι της είχε προσφέρει η Ελλάδα εκείνη του είχε απαντήσει ισότητα, διότι όταν ήταν στην Αλβανία και περπατούσε με τον σύζυγο της στον δρόμο, εκείνος πάντα βρισκόταν ένα βήμα μπροστά και εκείνη ακολουθούσε. Ενώ όταν ήρθε στην Ελλάδα μόλις πήγε να επαναληφθεί το σκηνικό εκείνη του είπε: «Αν ξαναπερπατήσεις μπροστά μου σε χώρισα».

Ο γνωστός ηθοποιός, Δημήτρης Πιατάς πήρε δεύτερος τον λόγο και μίλησε για το νέο βιβλίο αλλά και για την φιλία του με τον Καπλάνι, όπου ανάμεσα σε άλλα ανέφερε ότι ο συγγραφέας είναι ένας άνθρωπος με αστέρευτη πυγή χιούμορ. Τόνισε μάλιστα ότι οι άνθρωποι που δεν έχουν χιούμορ δεν είναι για εκείνον άνθρωποι αλλά κάτι άλλο… κάποια άλλη μορφή ζωής. Διάβασε και εκείνος ένα απόσπασμα από το βιβλίο και τα σχόλιά του ήταν απολαυστικά. Δεν είχα ξαναγελάσει τόσο πολύ σε παρουσίαση βιβλίου.

Μετά από τα σχόλια των ομιλητών ο συγγραφέας κάλεσε μερικούς από τους ήρωες του βιβλίου του στο βήμα. Τα σχόλια του κ. Πιατά ήταν απίστευτα. «Είναι εδώ οι ήρωες του βιβλίου; Δεν το ήξερα ότι οι ήρωες βιβλίων τριγυρνούν ανάμεσά μας;».

Η εκδήλωση έκλεισε με τα λόγια του συγγραφέα αλλά και με ερωτήσεις από το κοινό.

Αυτό που μου άφησε η παρουσίαση του βιβλίου ήταν μια αίσθηση περίεργης δικαίωσης. Τι θέλω να πω με αυτό; Βλέποντας έναν άνθρωπο που ήρθε στην Ελλάδα ως μετανάστης και που παρ’ όλο που δεν είχε «μπάρμπα στην Κορώνη», σπούδασε (χωρίς κάποιος να του πληρώσει φροντιστήρια) έγινε διδάκτωρ Πανεπιστήμιου, δημοσιογράφος και συγγραφέας (με το πρώτο βιβλίο να έχει μεταφραστεί σε πέντε γλώσσες) πάντα με τις δικές του δυνάμεις. Αυτό μου δίνει κουράγιο και ελπίδα ότι αν δουλέψει κάποιος σκληρά για αυτό που θέλει (χωρίς να κατηγορείς τους άλλους για τις αναποδιές που του συμβαίνουν, γιατί πάντα συμβαίνουν αναποδιές σε όλους) τότε σίγουρα στο τέλος θα δικαιωθεί και θα απολαύσει τους καρπούς των κόπων του.

INFO

Από τούδε και στο εξής τα κείμενα από Το ημερολόγιο μιας "Ξένης" θα τα δημοσιεύονται και στο site The insider.

OUT OF TIME

Τον τελευταίο καιρό έχω πολύ ελεύθερο χρόνο. Τόσο πολύ που η μέρα μου, μου φαίνεται τεράστια, όπως τότε στο χωριό όταν ήμουν 4 ετών. Ήταν τόσο μεγάλη η μέρα που έμοιαζε χρόνος ολόκληρος η ανατολή από την δύση του ηλίου. Ήταν τα χρόνια της αθωότητας που τα πάντα είχαν ενδιαφέρον και άξιζαν την προσοχή μου. Ήταν τα πάντα καινούρια.

Λόγω της ελευθερίας του χρόνου (που ισούται σαφώς με την έλλειψη του χρήματος. Αυτό είναι αυτονόητο) έχω αρχίσει να παρατηρώ πράγματα που πριν δεν παρατηρούσα.

Στην περιοχή που ζω υπάρχουν πολλοί μετανάστες. Είναι τόσο ήρεμες οι φάτσες τους που αναρωτιέσαι γιατί. Αυτούς δεν τους έχει επηρεάσει η κρίση; Η απάντηση ήρθε από το σουβλατζίδικο της γειτονιάς μου. Εκεί εργάζεται μια όμορφη ξανθιά κοπέλα από την Ρωσία. Είναι τόσο γλυκομίλητη και χαιρετιέται σχεδόν με όλο τον κόσμο που περνάει έξω από τα μαγαζί που δουλεύει. Μια μέρα που πέρασα από ‘κει μου έλεγε πόσο πολύ χαρούμενη ήταν διότι στην άδειά της πήγε και είδε τους γονείς της στην Ρωσία, (πράγμα που κάνει πολύ σπάνια καθώς το ταξίδι κοστίζει ακριβά). Κατά λέξη μου είπε: «Αυτή την μια βδομάδα που ήμουν μαζί τους αισθάνθηκα σαν να μου χάριζαν όλα τα λεφτά του κόσμου. Πέρασα τόσο, μα τόσο ωραία που τώρα μπορώ να αντέξω τα πάντα». Ήταν απίστευτο το πόσο ευτυχισμένη έδειχνε. Πραγματικά σαν να είχε κερδίσει το λαχείο.

Όταν μιλήσαμε για την κρίση, μου είπε κάτι τόσο αληθινό που κατάλαβα γιατί οι μετανάστες δεν έχουν το άγχος της κρίσης όσο οι Έλληνες. Μου είπε ότι για εκείνη (και προφανώς και για όλους τους μετανάστες) η κρίση ήταν καθημερινότητα από τότε που γεννήθηκαν. Δεν χάνουν τίποτα διότι δεν έχουν τίποτα. Και το «τίποτα» δεν μπορεί να σου το πάρει καμία τράπεζα και καμία κυβέρνηση. Το «τίποτα» είναι άχρηστο για τους άλλους αλλά πολύ χρήσιμο για όσους μπορούν να συνειδητοποιήσουν «τι έχουν». Άλλωστε δεν είναι τυχαία η φράση «Ταπί και ψύχραιμος». Κάτι ήξερε αυτός που την πρωτοείπε.

Σε μια στιγμή που όλοι αγχώνονται για το αύριο, για κάποιο ανεξήγητο λόγο εγώ δεν το κάνω. Έχασα την δεύτερη part time δουλειά μου και πραγματικά δεν αισθάνθηκα ίχνος λύπης. Σίγουρα δεν ήταν η δουλειά των ονείρων μου αλλά σε αυτή την κρίση ακόμη και οι δουλειές του ποδαριού έχουν γίνει δυσεύρετες.

Ξέρω ότι αν δεν βρω άμεσα μια άλλη δουλειά του χρόνου τον Σεπτέμβρη δεν θα μπορέσω να πληρώσω τα δίδακτρα της σχολής (ΕΑΠ) αλλά παρ’ όλα αυτά αρνούμαι να αγχωθώ.

Τις προάλλες πέτυχα στο μετρό έναν φίλο, ο οποίος μου έλεγε πόσο πολύ χρόνο του τρώει η δουλειά του (μια δουλειά που θα μπορούσε κάποιος να πει με σιγουριά ότι ανήκει στις δουλείες των ονείρων) και δεν έχει χρόνο ούτε να κοιμηθεί. Γελώντας, καθώς βρίσκομαι στην «άλλη όχθη», του έλεγα ότι εγώ αισθάνομαι σαν μαθήτρια. Διαβάζω, γράφω, βγαίνω με τις φίλες μου, βλέπω ταινίες (Προφήτης, Notebook, Η τελευταία έξοδος Rita Hayworth) κάνω πράγματα που δεν χρειάζεται να έχεις πολλά λεφτά για να τα κάνεις αλλά και που με κάνουν να αισθάνομαι καλά. Κάνω φυσικά και μια δουλειά λίγων ωρών που απλά μου καλύπτει τα πολύ βασικά προσωπικά έξοδά.

Δεν ξέρω γιατί αλλά κάποιος ανεξήγητος μηχανισμός μέσα μου με βγάζει έξω από τον χρόνο και με κάνει «παρατηρητή». Αισθάνομαι ότι όλοι τρέχουν και εγώ κάθομαι ήρεμη και αμέτοχη σε μια γωνία και τους κοιτάω. Χωρίς να συμμετέχω σε όλη αυτή την τρέλα. Σαν να μην με αφορά. Για την ώρα απολαμβάνω την ηρεμία. Δεν ξέρω μετά τι θα γίνει…. Θα μου πεις και ποιος ξέρει μετά τι θα γίνει; Ούτε αυτοί που αγχώνονται, ούτε αυτοί που στεναχωριούνται ξέρουν.